شكاف نسلي: توهم يا واقعيت؟

Generation Gap: Illusion or Reality

ارزش‌ها داراي كاركردهاي بسيارمهم در جامعه هستند و اين اهميت زماني بيشتر مشخص مي شود كه جامعه اي در معرض تغيير و تحولات قرار گيرد و تقويت انسجام اجتماعي يك ضرورت اساسي تلقي شود. جامعه ايران در چند دهه گذشته تحولات بزرگي چون انقلاب اسلامي و جنگ تحميلي را پشت سر گذاشته و در مرحله ي نوسازي و سازندگي است. در اين راستا، برحسبِ تجربه ي مستقيم و يا غيرمستقيم كنشگران اجتماعي از رويدادهاي اشاره شده و يا ديگر ملاك ها مي توان به وجود نسل ها در ايران پي برد. حال سوال اين است. «آيا شكاف نسلي بين نسل ها وجود دارد؟» قصد اصلي اين مقاله آن است كه از طريق فراتحليل، وضعيت تحول اجتماعي ايران را در بُعد انتقال ارزش‌ها از منظر شكاف نسلي يا تفاوت نسلي در راستاي دستيابي به اهداف زير بررسي و تحليل نمايد: 1- بررسي و تشريح مفاهيم اصلي در حوزه ي ارزش ها و نسل. 2- بررسي تيوري هاي تبيين كننده مسايل نسلي و مقايسه ي آنها با يكديگر. 3- بررسي تحقيقات تجربي پيشين درخصوص مسايل نسلي اعم از تفاوت، شكاف، و انقطاع نسلي. نتايج بيشتر تحقيقات تجربي وجود شكاف يا گسست نسلي را تاييد نمي نمايند. تعارض ارزشي و نگرشي ميان گروه‌هاي نسلي در اكثر پژوهش هاي انجام شده تاييد نمي شود و فرضيه شكاف نسلي با داده هاي اغلب پژوهش هاي انجام شده انطباق نداشته و بنابراين معتبر نيست. اين نتايج همسويي بيشتري را با كساني كه معتقد به تفاوت نسلي هستند و نه شكاف يا گسست نسلي، نشان مي دهند.