پتروگرافي و پتروژنز سنگ‌هاي آذرين منسوب به پروتروزوييك در منطقه آهنگران قاين

Petrography and petrogenesis of igneous rocks attributed to Proterozoic within Ahangaran- Qayen area

منطقه مورد مطالعه در استان خراسان جنوبي، در 90 كيلومتري جنوب‌خاAور قاين و 120 كيلومتري شمال خاور بيرجند واقع شده است. قديمي‌ترين سنگ‌هاي منطقه كه به پروتروزوييك نسبت داده‌ شده‌اند متشكل از سنگ‌هاي آتشفشاني و توده‌هاي نفوذي مي‌باشند. اين سنگ‌ها در كنار يكديگر بدون دگرگوني حرارتي رخنمون دارند. سنگ‌هاي آتشفشاني متشكل از بازالت‌، تراكي‌آندزيت و داسيت بوده كه در برخي موارد در رخساره شيست سبز دگرگون شده‌اند. توده‌هاي نفوذي منسوب به پروتروزوييك نيز داراي تركيب ديوريت تا گرانيت مي‌باشند. سنگ‌هاي آتشفشاني قديمي‌ با توجه به مطالعات پترولوژي داراي سرشت ماگمايي عمدتاً‌ توليي‌ايتي بوده، بطوري‌كه اين دسته از سنگ‌هاي منطقه، روند توليي‌ايتي را نشان مي‌دهند و از نظر محيط تكتونوماگمايي نيز مربوط به محيط تكتونيكي توله‌ايت‌هاي جزاير قوسي اقيانوسي مي‌باشند. توده‌هاي نفوذي نيز از نظر سرشت ماگمايي متعلق به ماگماي ساب‌آلكالن و از نوع ماگماي كالك‌آلكالن بوده و محيط تكتونيكي آن‌ها مربوط به گرانيت‌هاي كمان قاره‌اي مي‌باشد. اين سنگ‌ها در منطقه مورد مطالعه در نتيجه فرورانش و در حاشيه فعال قاره‌اي تشكيل شده‌اند.

The study area is located in Southern Khorasan Province, about 90 Km southeast of Qayen and 120 Km northeast of Birjand. The oldest rocks in this area, which are attributed to Proterozoic, consist of volcanic rocks and intrusive bodies with no sign of thermal metamorphic in volcanic rocks. Volcanic rocks include basalt, trachy-andesite and dacite, which have been metamorphosed to green schist facies. The compositions of the intrusive bodies attributed to Proterozoic ranges are diorite to granite. The magmatic nature of old volcanic rocks is mostly tholeiitic as these rocks in the area show a tholeiitic trend, and from the tectonomagmatic environment they belong to the tholeiitic oceanic island arcs. The magmatic nature of these intrusive bodies is sub-alkaline and the magma is of calc-alkaline type, therefore their tectonic settings belong to continental arc granite. These rocks in the studied area formed within active continental margin as a result of subduction phenomenon.