فرهنگ ملي و سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران

Ahmad Naghibzadeh, National Culture and Foreign Policy of the Islamic Republic of Iran

چكيده جايگاه و چگونگي اثرگذاري فرهنگ ملي بر سياست خارجي ايران پس از انقلاب و نحوه تعامل آن با ايديولوژي حاكم، موضوعي همچنان زنده و مورد توجه پژوهش‏گران مسايل ايران است. پس از پيروزي انقلاب، مباني و اهداف سياست خارجي ايران مورد بازتعريف قرار گرفت و اصول 152 تا 154 قانون اساسي به اين مهم اختصاص يافت. در اين اصول، تركيب تعابيري چون صدور انقلاب، استقلال سياسي و اقتصادي و فرهنگي در قالب اصل تولي و تبري، حمايت از جنبش‏هاي رهايي‏بخش، تشكيل امت واحده اسلامي و رهبري جهان اسلام، به روشني نشان مي‏دهد «منافع ملي»، مفهوم مبنايي و راهنماي عمل در سياست خارجي نيست، همچنان كه اصل «حاكميت ملي» نيز در سايه مرزهاي جهان اسلام قرار مي‏گيرد. از همان زمان، برخي پژوهش‏گران كوشيدند رفتارهاي خارجي بازيگري به نام ايران را در پرتو اين اهداف تفسير كنند.