اثر حساسيت به فرسايش و كاربري اراضي بر خصوصّيات مورفومتري رسوب بستر (مطالعه موردي: رودخانه وازرود)

Effects of Erosion Sensitivity and Different Land Uses on Morphometric Characteristics of Bed Sediments (Case Study: Vazrood River)

بررسي عوامل موثر بر خصوصّيات مورفومتري رسوبات بستر رودخانه ها مي تواند منجر به درك بهتر فرآيندهاي رسوب گذاري و حمل رسوب و طبعاً مديريت كارآتر و استفاده بهينه از آنها شود. تحقيق حاضر با هدف بررسي اثرات تغيير حساسيت به فرسايش سازندها، كاربري اراضي و برداشت شن و ماسه بر خصوصّيات مورفومتري رسوبات بستر در مسيري به طول 30 كيلومتر از رودخانه وازرود در استان مازندران انجام گرفت. به همين منظور تعداد 9 مقطع براي نمونه برداري در اين رودخانه به گونه اي تعيين شدند كه بتوان اين اثرات را بررسي كرد. نمونه رسوبات بستر در اين مقاطع با شيوه تركيبي برداشت و خصوصّيات مورفومتري شامل ميانگين، جورشدگي، چولگي، كشيدگي، قطرهاي ده، پنجاه و نود درصد، بافت، كرويت و گردشدگي با استفاده از روش الك كردن و نرم افزار GRADISTAT محاسبه گرديد. نتايج حاصل از تحقيق نشان داد كه تغيير حساسيت به فرسايش سازندها، كاربري مسكوني و برداشت شن و ماسه در اين رودخانه روند تغييرات طبيعي پارامترهاي اندازه رسوبات (ميانگين، 10d، 50d، 90d و بافت) و نيز گردشدگي رسوبات بستر رودخانه را تحت تاثير قرار داده و در برخي مقاطع روند را معكوس نموده اند.