مدلول جاودانگي نفس در بهگودگيتا

Connotation of soulʹʹs immortality in Bhagavad-Gita

مساله‌ي مرگ و ميل جاودانگي از دل مشغولي هاي وجودشناختي انسان است. هندوييسم همچون اديان ديگر همواره در پيِ رفع يا تسكين اين دل‌مشغولي بوده است. وداها و اوپانيشادها اصالت بُعد روحاني و جاودانگي آن را به گونه‌هاي مختلف مورد اهتمام و پذيرش قرار داده اند. بهگودگيتا نيز جاودانگي نفس را صراحتاً در دفتر دوّم و تلويحاً با شاهدهايي در دفترهاي ديگر تاييد مي كند. گيتا با تصوّر انسان به مثابه روح جاودانه، مرگ را در معناي زوال كامل، امري موهوم مي داند. عدم امكان تبديل واقعي (وجود) به غيرواقعي (عدم)، مهمترين استدلال گيتا در اثبات توهم زوال نفس است. به‌رغم تنوع معاني جاودانگي، گيتا با همراه سازي آن با مساله‌ي آگاهي و معرفت (جنانه) معناي متعال تري از حقيقت جاودانه‌ي انسان ارايه كرده است. نظريه‌ي سانكيه اي، نظريه‌ي ودانتهاي ، استدلالِ مربوط به اثبات توهم مرگ، اطلاق مفهوم جاودانگي، ويژگي هاي جيون موكتا، تمايز «اپاره ويديا» از «پاره ويديا»، آموزه‌ي اوتاره و انگاره‌ي زادمرد كه هر يك به نوعي مويّد جاودانگي نفسند، شاهدهاي تلويحي گيتا را در اذعان به جاودانگي نفس با مدلول «آگاهي از جاودانگي خويشتن» تشكيل مي دهند.

Death and desire for immortality are among the manʹs ontological questions. Hinduism like other religions, at the given tenets, has managed to remove or relief human distress of immortality. Vedas and Upanishads, in one or other way, have attended and accepted the manʹs composite of two dimension and excellence of its spiritual aspect. Bhagavad-Gita too has endorsed immortality of soul explicitly in chapter 2 and implicitly in other chapters by some evidences. Gita by supposing man as immortal soul, refuses reality of death. Impossibility of conversion of real to unreal is the most important ratiocination of Gita in proving illusion of soulʹs extinction. Despite of diversity of immortalityʹs connotation, Gita by companying it with knowledge (jnana) has given more supreme concept of manʹs immortality. Theories of Sankhya and Vedanta, reasoning to prove illusion of death, absoluteness of immortality, Jivan muktaʹs qualities, distinction of para-vidya from apara-vidya, doctrine of Avatara, and the idea of reincarnation are gitaʹs implicit proofs of immortality of soul by connotation of "cognizance of own selfʹs immortality".