تاثير باكتري‌هاي محرك رشد بر جوانه‌زني و رشد گياهچه اسفرزه در دماهاي متفاوت

Effect of Low Temperature and Rhizobacteria on Seed Germination and Seedling Growth of Isabgol (Plantago ovate forsk)

مقدمه: يكي از گياهان دارويي با ارزش اسفرزه گونه اواتا (Plantago ovate forsk) متعلق به خانواده بارهنگ (Plantaginaceae) مي‌باشد. يكي از مشكلات اصلي تكثير يسياري از گياهان دارويي جوانه‌زني كم و نامنظم مي‌باشد كه در اثر دماي پايين در ابتداي بهار در مرحله جوانه‌زني رخ مي‌دهد. باكتري‌هاي محرك رشد گياه (PGPR) از طريق مكانيزم‌هاي مختلفي باعث افزايش جوانه‌زني و رشد گياهچه در شرايط تنش مي‌شوند. هدف: ارزيابي تاثير باكتري‌هاي محرك رشد گياه (PGPR) بر جوانه‌زني و رشد گياهچه اسفرزه اواتا تحت شرايط دماي پايين مي‌باشد. روش بررسي: اين مطالعه به صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي در 4 تكرار انجام شد. تيمارها شامل سويه متفاوت از باكتري‌هاي سدوموناس (11، 108 و 112)، ازتوباكتر(5، 15، 35)، آزوسپريليوم (برازيلنس، ليپوفرم وايراكينز، مزوريزوبيوم (59IC، 2091 IC و 7SWRI) و شاهد (بدون تلقح) و تيمار‌هاي دمايي شامل(5، 10 و 20 درجه سانتي‌گراد) بوده‌اند. نتايج: بهترين دما براي جوانه‌زني بذر گياه اسفرزه 10 درجه مي‌باشد. باكتري‌هاي جنس مزوريزوبيوم و سدوموناس بيشترين تاثير را بر ويژگي‌هاي جوانه‌زني تحت تنش دماي پايين در مقايسه با شاهد داشته‌اند. تلقيح بذرها با سويه سدوموناس در دماي 5 درجه سانتي‌گراد بيشترين تاثير را بر شاخص جوانه‌زني، طول ريشه‌چه و ساقه‌چه، وزن تر و خشك كل، شاخص قدرت گياهچه و شاخص مدت جوانه‌زني داشته است و حداكثر درصد جوانه‌زني، سرعت جوانه‌زني، نسبت طول ساقه چه به ريشه چه در دماي 10 درجه با سويه‌هاي ازتوباكتر و مزوريزوبيوم مشاهده شد. نتيجه‌گيري: كاربرد باكتري‌هاي محرك رشد جهت كاهش تاثير تنش سرما بر جوانه‌زني بذور اسفرزه گونه اواتا موثر است. گل‌واژگان: گونه اسفرزه (forsk ‌Plantago ovate)، كودهاي زيستي، دما، صفات جوانه‌زني

Background: One of the most values of medicinal plants is Plantago ovata. That is belonging of Plantaginace family. Low and irregular germination is the most problem of medicinal plants which that occur in stage of germination under the low temperature at the first of spring. Objective: This study has evaluated the effects of plant growth promoting rhizobacteria on seed germination and seedling growth of Isabgol (Plantago ovate forsk), under low temperature conditions. Methods: This study was conducted as a factorial experiment in the form of randomizes complete design with four replications. The treatments consisted of different bacterial strains of pseudomonas (Putida 108, Fluorescens 112 and 11), Azotobacter Chroococum strains (5, 15 and 35), Azospirillum strains (lipoferum, Brasilense and Irakines), Mesorhizobium strains (Ic59, Ic2091 and SWRI7), control (without rhizobacteria infection) and temperatures (5, 10 and 20 c?). Results: Germination parameters were significantly affected by temperature, bacterial strains and the interaction of treatments. In 5c? temperature conditions, Psedumonas strains have the most effected on germination index, radicle and hypocotyl length, seedling vigor index, germination duration index.In 10c? temperature conditions, the maximum germination percentages, germination rate, hypocotyl to radical ratio were obtained by using azotobacter and Mesorhizobium. Conclusion: We suggest that apply of plant growth promoting batteries content of ACC di-aminaz could be decrease ethylene production of cold stress Keywords: Plantago ovate forsk, Biofertilizer, Temperature, Germination parameters