يسوعيان تبشيري در دربار گوركانيان هند

The Yasuian Tabshiri at the Gurkani Court in India

همزمان با ظهور سلسله ي صفوي در ايران، گروههاي تبشيري يسوعي نفوذ خود را در پهنه‌ي ايران، هند و عثماني آغاز كردند. آنچه كه باعث آغاز رويكرد گفت‌وگوهاي؛ كتبي و شفاهي ديني در ايران گشت؛ انتشار سفرنامه‌ي پيترو دولاواله در اصفهان بود كه، علاّمه مير سيّد احمد علوي عاملي؛ رديه اي بر آن تهيه و تاليف كرد. در پيامد اين تبادل آرا و بازتاب-هاي آن؛ پدر جان تاده پريو كتاب «آيينه حق نما» اثر جيروم خاوير را خلاصه كرد و آن را در اختيار علماي اصفهان قرار داد؛ تا بار ديگر تنور رويارويي‌هاي گفتمان ديني گرم شود. در اين گفتار به بررسي تحركات يسوعي ها در دوره‌ي اكبرشاه گوركاني، كه اوج فعاليت‌هاي تبشيري آنها در دوران زمامداري وي انجام گشت، پرداخته مي‌شود. البته در اين زمينه؛ و در ارتباط با فعاليت‌هاي يسوعيان با دربار شاه عباس در اصفهان؛ نگاهي نيز به تقابل علمي – ديني سيد احمد علوي عاملي در دوره‌ي شاه عباس، افكنده مي شود.

Contemporary to the Advent of the Safavid dynasty in Iran, the Tabshiri Yasuian groups began to influence in Iran, India, and Ottoman. What caused the religious talkings, discussions, and debates, oral and written, to happen in Iran were the travel-letters of Peter De La Valein. Isfahan, which Allameh Mir Sayyid Ahmad Alavi Ameli provided and composed a rejection and objection against it. Following that exchnage of ideas and its reflections, Pedar Jnon Tadeof Priveʹs book entitled" The Mirror of Truth" was summarized by Jiron Khavier while putting it in access of Isfahani scholars, so that the encountering and interviewing of religious discourses should be prevailed and survived once more. In that discourse, it is observed that how the yasuian movements developed during King Akbar of Gurkani reign, during which the culmination of activities of the Tabshiris occurred. In this regard and in relation to the Yasuiansʹ activities at King Abbasʹ court in Isfahan, there is a look at the scientific, religious confrontation of Sayyid Ahmad Alavi Ameli during King Abbasʹ Rule.