روند جراحي آب‌مرواريد وابسته به سن و نسبت اعمال جراحي آب‌مرواريد چشم دوم در بيمارستان لبافي‌نژاد

Time Trend and Prevalence of Second-Eye Cataract Surgery

هدف: ارزيابي روند اعمال جراحي آب‌مرواريد وابسته به سن و تعيين نسبت اعمال جراحي آب‌مرواريد چشم دوم (SECS) و عوامل موثر بر آن در بيمارستان لبافي نژاد. روش پژوهش: در اين مطالعه توصيفي- تحليلي مقطعي، اطلاعات مربوط به اعمال جراحي آب‌مرواريد وابسته به سن بر اساس كد تشخيص معيار بين المللي طبقه بندي بيماري‌ها و مشكلات مرتبط با سلامت (ICD-10) مورد بررسي قرار گرفت. نمونه‌گيري بر روي اطلاعات الكترونيك ثبت شده در بخش بايگاني بيمارستان لبافي نژاد در فاصله زماني سال 1385 الي 1388 و با روش تصادفي سيستماتيك صورت گرفت، به گونه‌اي كه 15 درصد از كل اعمال جراحي آب‌مرواريد در هر سال وارد مطالعه شدند. پس از آن پرونده‌هاي افراد انتخاب شده استخراج و مورد بررسي قرار گرفتند. تعداد اعمال جراحي و نسبت ساليانه جراحي آب‌مرواريد چشم دوم (SECS)، به عنوان پيامدهاي اصلي اين مطالعه محاسبه شدند و روند تغييرات و ارتباط با ساير متغيرها توسط مدل رگرسيون خطي و آزمون رگرسيون لجستيك محاسبه گرديد. يافته‌ها: تعداد 10517 مورد عمل جراحي آب‌مرواريد مرتبط با سن طي چهار سال (1388-1385) در بيمارستان لبافي‌نژاد صورت گرفته بود كه تعداد 1585 مورد (15 درصد) جهت تعيين نسبت اعمال جراحي چشم دوم (SECS) به صورت تصادفي انتخاب شدند. از اين تعداد، 1139 مورد (8/71 درصد، حدود اطمينان 95 درصد: 1/74-5/69) مربوط به عمل چشم اول و 446 مورد (2/28 درصد، حدود اطمينان 95 درصد: 35/30-9/25) مربوط به چشم دوم بود. نسبت عمل جراحي آب‌مرواريد چشم دوم به صورت خطي از 6/24 درصد در سال اول به 4/33 درصد در سال 1388 افزايش يافت (01/0P=). ميانه فاصله زماني جراحي چشم اول و دوم، 9 (دامنه بين چاركي 24-4) ماه بود و در طول مدت مطالعه تغيير معني‌داري در آن حاصل نشد. نسبت SECS و فاصله زماني بين دو عمل ارتباط معني‌داري با سن، جنس و نوع بيمه بيماران نداشتند. در مواردي كه نـوع عمـل چشـم اول فيكوامولسيفيكاسيون بـود، جراحي آب‌مرواريد چشم دوم به طور قابل ملاحظه‌اي نسبت به روش خارج كپسولي، بيش‌تر بود (9/29 درصد در مقابل 5/19 درصد، 007/0P=). نتيجه‌گيري: در ساليان اخير، تعداد كل اعمال جراحي آب‌مرواريد مرتبط با سن و نيز نسبت اعمال چشم دوم در بيمارستان لبافي‌نژاد روند صعودي داشته است. حدود يك سوم از كل اعمال جراحي آب‌مرواريد مربوط به عمل چشم دوم مي‌باشد.