بررسي گزيده عوامل موثر بر قضاوت اخلاقي حسابداران رسمي ايران

Factors affecting Iranian CPAʹʹs ethical judgment

چكيده مطابق با مدل تصميمگيري رست ( 1986 )، دومين مرحله از مراحل تصميمگيري اخلاقي، قضاوت اخلاقي است. قضاوت اخلاقي عبارتاست از ميزاني كه فرد يك رفتار مشخص را از لحاظ اخلاقي قابل قبول بداند. قضاوت اخلاقي يك فرد، ادارك وي از اينكه چرا بعضي اعمال، اخلاقي شناخته يا ترجيح داده ميشوند، را تحت تاثير قرار مي دهد. در بررسي قضاوت اخلاقي بهعنوان متغير وابسته، فاكتورهاي زير را مورد بررسي قرار دادهايم: آيين رفتار حرفهاي، محيط اخلاقي شركت و ويژگيهاي فردي نظير سن، تجربه كاري و ميزان تحصيلات، با توجه به تصميم- هاي اخلاقي اتخاذ شده توسط حسابداران رسمي در عمل. اين پژوهش روي 115 نفر از حسابداران رسمي ايران صورت گرفته و دادههاي آن از طريق پرسشنامه جمعآوري شدهاست. با استفاده از مدل رگرسيون لجستيك مالتي نومينال نتايج آزمون فرضيههاي 1 و 2 حاكي از ايناست كه: آيين رفتار حرفهاي مصوب جامعه حسابداران رسمي و محيط اخلاقي شركت، متغيرهاي موثر بر قضاوت اخلاقي حسابداران رسمي ايران است. آزمون فرضيه سوم پژوهش با استفاده از آناليز واريانس صورت پذيرفتهاست و نتايج حاكي از ايناست كه بين ويژگيهاي فردي و قضاوت اخلاقي حسابداران رسمي هيچ ارتباط معناداري وجود ندارد. واژه هاي كليدي: قضاوت اخلاقي، آيين رفتار حرفهاي، ارزشهاي اخلاقي شركت.

Abstract According to Restʹs decision making model, the second stage of the process of ethical decision making is moral judgment. ethical judgment is the extent to which a person accepts a specific behavior to be morally. A personʹs ethical judgment affects his/her perception about that why some actions preferred as moral. In this study for assessing moral judgment as the dependent variable, the following factors are considered: The code of ethical conduct, ethical environment, and individual characteristics such as age, work experience and education, according to a moral decision taken by CPAs in practice. This study was conducted on 115 of the Iranian CPAs and the data collected through questionnaires. By the use of multi-nominal regression model First and second hypothesis test results suggest that the professional code of conduct adopted by the Society of CPAs and the ethical environment are variables affecting Iran’s CPAs moral judgments. The third research hypothesis testing has been done using ANOVA. The results indicate that there is no meaningful relationship between individual characteristics, moral judgments and CPAs moral judgments. Key words: Ethical judgment, Code of ethical conduct, Corporate ethical values