اثر سطوح مختلف سديم نيتروپروسايد و آرسنيك بر خصوصيات كمي گياه دارويي كارلا (Momordica charantia L.)

Effects of sodium nitroprusside and arsenic on quantitive traits of bitter squash (Momordica charantia L.) medicinal plant

آرسنيك يكي از فلزات سنگين سمي در محيط‌هاي زراعي آلوده مي‌باشد كه مي‌تواند از طريق ايجاد گونه‌هاي فعال اكسيژن براي گياهان ايجاد سميت نمايد. سديم نيتروپروسايد از طريق ممانعت از توليد راديكالهاي فعال اكسيژن مي‌تواند سلول‌ها را در مقابل آسيب اكسيداتيو ناشي از توليد راديكال‌هاي اكسيژن حفاظت كند. جهت بررسي اين موضوع در گياه دارويي كارلا آزمايشي در سال 91-1390 به صورت فاكتوريل در قالب طرح پايه بلوك‌هاي كامل تصادفي در 3 تكرار در گلخانه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه زابل اجرا شد. تيمار هاي آزمايشي شامل 3 سطح سديم نيترو پروسايد (0، 50 و 100 ميكرو مولار) و چهار سطح آرسنيك صفر(شاهد)، 30، 60 و 90 ميلي گرم در كيلوگرم خاك بود. در اين آزمايش تنش عنصر سنگين موجب كاهش تعداد ميوه در بوته، وزن هزار دانه، عملكرد دانه، قطر و وزن ميوه، كلروفيل و فلورسانس گرديد. نتايج نشان داد، استفاده از 100 ميكرو مولار سديم نيتروپروسايد بيشترين تعداد ميوه در بوته، وزن هزار دانه، عملكرد دانه، قطر و وزن ميوه، شاخص كلروفيل و فلورسانس را به خود اختصاص داد. نتايج بدست آمده نشان داد، محلول پاشي سديم نيتروپروسايد در كاهش سميت آرسنيك بر عملكرد ميوه، وزن هزار دانه، وزن تر ميوه و فلورسانس موثر مي باشد.

Arsenic is one of the toxic heavy metals in contaminated crop environments. Arsenic stress leads to ROS damages in plants. Sodium nitroprusside inhibit the production of reactive oxygen species and protect plants against ROS damages. In this research the effects of Arsenic contamination and sodium nitroprusside foliar sprays was examined on the quantitative characteristics in bitter squash plants. The experimental design was as factorial in the basis of completely randomized block desighn with 3 replications, sodium nitroprusside in 3 levels; 0, 50 and 100 ?M and arsenic contamination in four levels 0, 30, 60 and 90 mg. kg-1. The experiment was conducted in 2011 at the Zabol university greenhouse. Heavy metal stress reduced number of fruits per plant, seed weight, seed yield, fruit size, fruit weight and chlorophyll fluorescence. Application of 100 ?M sodium nitroprusside had the greatest number of fruits per plant, seed weight, seed yield, fruit weight, fruit diameter and chlorophyll fluorescence. This results sugestes that sodium nitroprusside can relieve arsenic toxicity on fruit yield, seed weight, fruit fresh weight and fluorescence.