بررسي علل تغذيه با شير مصنوعي در مادران داراي كودك تك‌قلو و چند‌قلو تحت پوشش مركز شير مصنوعي شهرستان لنجان

Study of the Reasons for Formula-Milk Usage in Mothers of Singleton and Multiple Babies under the Coverage of the Formula-Milk Center of Lenjan, Iran

مقدمه: تغذيه با شير مادر يك اصل مهم در تامين سلامت كودكان در طي سال اول زندگي مي‌باشد و مزاياي آن براي كودك، مادر، خانواده و اجتماع مورد تاكيد همه صاحب‌نظران مي‌باشد. از اين رو ضروري است كه علل تغذيه با شير مصنوعي مورد بررسي قرار گيرد و علل محروم شدن شيرخوار از نعمت شير مادر تعيين شود. روش‌ها: اين پژوهش يك مطالعه توصيفي تحليلي است. داده‌ها از 144 مادر مراجعه كننده به مركز شير مصنوعي شهرستان لنجان جمع‌آوري شد. يك كارشناس آموزش ديده طي 2 ماه از طريق بررسي پرونده خانوار و مصاحبه ساختار يافته با مادران به جمع‌آوري داده‌ها پرداخت و داده‌ها در SPSSتجزيه و تحليل شد. يافته‌ها: مهم‌ترين علت شروع شير مصنوعي در مادران تك‌قلوزا، نگرفتن سينه (8/39 درصد) و در مادران چندقلوزا، دوقلويي و سه‌قلويي (13/89 درصد) بود. 08/54 درصد از مادران تك‌قلوزا يك علت و 74/71 درصد از مادران چندقلوزا بيش از يك علت را براي شروع شير مصنوعي مطرح نموده بودند كه از لحاظ آماري معني‌دار بود (004/0 = P). 33/57 درصد از مادران تك‌قلوزا بچه‌ها‌يشان را در 2ساعت اول پس از زايمان و 37/62 درصد از مادران چندقلوزا بچه‌ها‌يشان را در بيش از 2 ساعت اول پس از زايمان با شير خود تغذيه كرده بودند كه از لحاظ آماري معني‌دار بود (004/0 = P). زايمان سزارين در مادران چندقلوزا 83/97 درصد و در مادران تك‌قلوزا 49/74 درصد بود كه از نظر آماري معني‌دار بود (001/0 = P). 26/25 درصد از كودكان چند‌قلو نارس؛ در حالي كه فقط 34/11 درصد از كودكان تك‌قلو نارس بودند و از لحاظ آماري معني‌دار بود (012/0 = P). نتيجه‌گيري: با توجه به اين كه در اين پژوهش درصد بالايي از مشكلات در كودكان چندقلو مشاهده شد، بنابراين آموزش در كل مادران و به خصوص در مورد مادران چندقلوزا بايد مورد توجه خاص قرار گيرد.

Abstract Background: The mother’s milk is an important base for having a healthy baby, during the babyʹs first year of life. Therefore, it is necessary to study the reasons for feeding babies with formula-milk and depriving them of the motherʹs milk. Methods: This is a descriptive analysis study, in which data was collected from 144 mothers referring to the Formula-Milk Center in Lenjan, Iran. An educated expert collected the data through studying the family documents during 2 months and a structural interview with the mothers. The data were analyzed by SPSS software. Findings: The most important reason for starting to use formula-milk in singleton and multiple babies were, not taking the breast 39.8%, twins and triplets 89.13%. 54.08% of singleton bearing mothers gave to one reason and 71.7% of multiple bearing mothers gave more than one reason for starting to use formula-milk, which was statistically significant at p.v = 0.004. 58.33% of singleton bearing mothers fed their babies with their own milk for the first two hours after birth and 62.37% of multiple bearing mothers fed their babies for longer than two hours after birth, which was statistically significant at p.v = 0.004. Cesarean in multiple bearing mothers was 97.83% and in singleton bearing mothers 74.49%, which was statistically significant at p.v = 0.001. 25.26% of multiple babies were premature, but 11.34% of singleton babies were premature, this is statistically significant at p.v = 0.012. Conclusion: Considering that in this research, a high percentage of difficulties were observed in multiple bearing mothers, special attention must be paid to the training of all mothers and especially multiple bearing mothers.