بررسي تاثير برآورد نادرست هزينه ها و منافع اجتماعي در تخريب منابع آب مطالعه موردي: دشت رفسنجان در استان كرمان

The Effects of Inaccurate Estimation of Social Cost s and Benefits on Degradation of Groundwater in Rafsanjan Plain

نخستين گام در ارزش نهادن به منابع آب زيرزميني به رسميت شناختن و تعيين ارزش اقتصادي كل منابع مي باشد. بهره برداري بي رويه از آب هاي زيرزميني به ويژه در مناطق خشك و نيمه خشك اثرات منفي زيست محيطي به دنبال داشته كه اغلب به دليل كم بودن قيمت معاملاتي آب، نسبت به قيمت واقعي آن است. در مطالعه ي جاري اثر منفي ناشي از بهره برداري بي رويه، بر روي تعداد دفعات و هزينه هاي جابجايي چاه هاي آبياري در دشت رفسنجان مورد بررسي قرار گرفته است. براي اين منظور با استفاده از روش پيمايشي و با تكميل 110 پرسشنامه، اطلاعات مورد نياز به دست آمد. سپس براي تجزيه و تحليل داده ها از روش رگرسيون و آناليز واريانس استفاده شد. متوسط دفعات جابجايي 18/2 نوبت در طول عمر هر چاه و هزينه ي هر نوبت جابجايي 750 ميليون ريال، تخمين زده شد كه با كاهش افت سالانه و در نتيجه كاهش كميت و كيفيت منابع آب زيرزميني، ارتباط معني داري در سطح يك درصد داشتند. در پايان مطالعه به منظور كاهش اثرات منفي ناشي از برداشت بي رويه از آب هاي زيرزميني پيشنهاد مي گردد كه در ارزيابي هاي اقتصادي به هزينه ها و منافع اجتماعي توجه شود. طبقه بندي JEL: Q01, Q25

Economic evaluation of ground water resources is the first step toward optimum operation of these resources. Over pumping of ground water, especially in arid and semiarid areas, has had negative effects on environment. This is because of low price of water in relation to its real value. In this study, using a sample of 110 farmers, number of displacement of Irrigation wells and its costs due to over using of groundwater in Rafsanjan plain was investigated. Analysis and regression methods were used in this regard. The results showed that average well displacement was 2.18 times. The cost of displacement was 750 million Rials. There was a direct relationship between over pumping of ground water and loss of quality. It was concluded to estimate real social costs and benefits to reduce the negative effects of over pumping.