بررسي نقادانه برداشت هاي گوناگون از محل نزاع در اصالت وجود صدرايي

A Critical Study on Various Views of Disputable Point in Sadra`s Primacy of Existence

در بحث اصالت وجود و اعتباريت ماهيت ملاصدرا، ابتدا بايد محل نزاع به دقت، تحرير و در گام بعد با توجه به محل نزاع موضع گيري شود. براي اصالت و اعتباريت در نظام حكمت صدرايي دو معنا مي توان يافت: معناي اول اصالت وجود عبارت است از تحقق مصداق مفهوم وجود در عالم خارج از ذهن و اعتباريت ماهيت در اين معنا، يعني عدم تحقق در عالم خارج از ذهن؛ معناي دوم اصالت وجود عبارت است از تحقق بالذات در عالم خارج از ذهن و اعتباريت ماهيت يعني تحقق خارجي به تبع وجود يا به تعبيري تحقق بالتبع كه در محل نزاع معناي اول مورد نظر است. وجود در فلسفه ملاصدرا در پنج معنا به كار برده شده و درباره ماهيت نيز چهار معنا در آثار فيلسوفان يافت مي شود كه تنها يكي از معاني وجود و ماهيت را مي توان در محل نزاع مورد توجه قرار داد. ملاصدرا محل نزاع را به نحو مستقل و جامع تقرير ننموده و همين امر سبب شكل گيري برداشت-هاي ناسازگار از محل نزاع گرديده است.