پادگانه‌هاي دريايي كربناتي جزيره قشم، نمادي از تغييرات سطح آب‏‎ ‎درياي خليج فارس در ‏كواترنري

Carbonate Marine Terraces of Qeshm Island, a Symbol of Sea Level ‎Changes of the Persian Gulf in the Quaternary

جزيره قشم، بزرگ‌ترين جزيره خليج فارس در مجاورت تنگه هرمز قرار داشته و جزيي از واحد رسوبي- ساختاري زاگرس چين‌خورده است. واحد‌هاي چينه‌نگاري اين جزيره، شامل ‏سري هرمز، سازند ميشان، سازند آغاجاري و نهشته‌هاي كواترنري هستند. پادگانه‌هاي آهكي دريايي بخش مهمي از مجموعه رسوبات منتسب به كواترنري بوده كه معرف تغييرات نسبي ‏سطح آب درياي خليج فارس است. پادگانه‌هاي يادشده با يك ناپيوستگي زاويه‌دار بر روي نهشته‌هاي كهن‌تر، به‌ويژه سازند آغاجاري قرار مي‌گيرند. اين پادگانه‌ها در بخش‌هاي مختلف ‏يك رمپ دروني، شامل پهنه فراكشندي، پهنه ميان‌كشندي، لاگون و سد به جاي گذاشته شده‌اند. سن‌سنجي راديوكربني پادگانه‌هاي دريايي جزيره قشم با ارتفاعات مختلف، سن محدوده ‏زماني پليستوسن پسين تا هلوسن را نشان داده است. با توجه به تعيين سن صورت گرفته، آهنگ بالاآمدگي جزيره قشم در طول كواترنري در حدود 22/0 ميلي‌متر در سال است.‏‎ ‎بيشتر ‏تغييرات جزيره قشم در اواخر دوره ميان يخچالي با مراحل ايزوتوپي ‏‎5e‏ و ‏‎5c‏ اقيانوس‌ها منطبق بوده است‎.‎‏ ميزان تغييرات ظاهري سطح آب درياي خليج فارس 125/0 – ميلي‌متر در ‏سال، در طول كواترنري بوده است. ‏

Qeshm is the largest island of the Persian Gulf and is located at the southern end of the folded Zagros zone. The stratigraphic units of the ‎Qeshm Island include the Hormoz series, Mishan formation, Aghajari formation and the Quaternary deposits. The Quaternary calcareous ‎marine terraces are an important part of the deposits and an relief index of sea level changes of the Quaternary period in the Qeshm Island. ‎These terraces overly unconformably the older deposits, specially the Aghajari formation. The field and laboratories studies show that these ‎sediments were developed mostly in different parts of an inner ramp comprising of supra-intra tidal, lagoon, and barrier‏.‏‎ Application of the ‎radiocarbonical method in different levels of these terraces revealed a Holocene-Pleistocene age. According to this age, an uplift rate of 0.22 ‎mm/y can be estimated for this island, while the throw rate of the Persian Gulf level during the Quaternary is -0.125 mm/y. ‎