ارزيابي مقاومت ژنوتيپ‌هاي سيب‌زميني نسبت به بيماري لكه موجي ناشي از بيمارگر قارچي Alternaria tenuissima و Alternaria allternata در شرايط درون‌ شيشه‌اي و گل‌خانه‌اي

Evaluation of resistance of potato genotypes to early blight disease caused by the pathogenic fungus Alternaria tenuissima and Alternaria allternataunder in vitro and greenhouse conditions

به‌منظور تعيين سطوح مقاومت و مناسب‌ترين ژنوتيپ سيب‌زميني به بيماري لكه موجي، آزمايشي در قالب طرح به‌طور كامل تصادفي به‌صورت فاكتوريل با 3 تكرار در بانك ژن گياهي ملي ايران در سال‌هاي 88-1387 به اجرا گذاشته شد. تيمارها شامل بيمارگر قارچي A. alternata و A. tenuissima و 6 ژنوتيپ سيب‌زميني شامل پيكاسو، مارفونا، ديتا، آگريا، كاسموس و آرميدا بودند. نتايج تجزيه واريانس در ارزيابي درون‌شيشه‌اي و گل‌خانه‌اي نشان داد كه اثر بيمارگرها، ژنوتيپ‌ها و اثر متقابل آن‌ها معني‌دار بود. در ارزيابي درون‌شيشه‌اي، علايم هر دو بيمارگر در روز دوم شروع و تا روز ششم ادامه داشت. براساس سطح زير منحني پيشرفت بيماري براي بيمارگر A. alternata ژنوتيپ كاسموس در سطح پايين‌تري از آگريا (شاهد حساس) قرار داشت، حال آن‌كه پيكاسو و مارفونا با ديتا (شاهد مقاوم) در گروه مقاوم قرار گرفتند. با استفاده از بيمارگر A. tenuissima نيز كاسموس حساس و تنها پيكاسو در گروه مقاوم قرار گرفت. در روش گل‌خانه‌اي علايم در روز‌ سوم شروع و تا روز بيستم ادامه يافت. در اين ارزيابي با استفاده از هر دو ايزوله قارچي، كاسموس در سطح حساس و پيكاسو در سطح مقاوم قرار گرفتند. در ارزيابي درون‌شيشه‌اي و گل‌خانه‌اي، آرميدا هيچ‌گونه علايم بيماري از خود نشان نداد كه مي‌توان آن را بعد از آزمايش‌هاي مزرعه‌اي به‌عنوان ژنوتيپ مصون از بيماري معرفي كرد. از آن‌جايي‌كه نتايج ارزيابي مقاومت در هر دو شرايط درون‌شيشه‌اي و گل‌خانه‌اي كاملاً مشابه بود، مي‌توان نتيجه گرفت كه دسته‌بندي ژنوتيپ‌ها به مقاوم و حساس در اين مطالعه داراي اعتبار مي‌باشد. واژه‌هاي كليدي: سطح زير منحني پيشرفت بيماري، لكه موجي، بيماري‌زايي، مقاومت

In order to determine the resistance levels and the most suitable potato genotypes to the early blight, an experiment was conducted in a completely randomized factorial design with three replications, in National Plant Gene Bank of Iran during 2007-2008. Factors included pathogenic fungus, A. tenuissima and A. alternata and six potato genotypes, Picasso, Marfona, Delta, Agria, Cosmos and Armida. Analysis of variance, in vitro and greenhouse evaluation showed that there were significant between pathogen, genotype and their interactions. In vitro evaluation, symptoms appeared after the second day and continued until the sixth day. Based on area under the disease progress curve for pathogenic A. alternata, Cosmos genotype had a lower level of Agria (susceptible control), while Picasso and Marfona with Delta (resistant control) were resistant patients.With the pathogenic A. tenuissima, Cosmos was sensitive, and only Picasso was resistant patient.The method greenhouse, symptoms began on the third day and it lasted until the twentieth day. In this evaluation, using both fungal isolates, Cosmos was sensitive level and Picasso was resistant level. In vitro and greenhouse assessment, Armida not show any signs of disease, it may be referred to as a genotype-immune disease, after field testing. Since, the results of the assessment of resistance was generally similar in both in vitro and greenhouse conditions, it can be argued that this study is validated by classifying genotypes to resistant and susceptible. Keywords: Area under disease progress curves, Wave spots, Pathogenesis, Resistance