ارزيابي كيفي تناسب اراضي دشت نيشابور براي كشت گندم (Triticum aestivum L.)، ذرت (Zea mays L.) و پنبه (Gossypium herbaceum L.) با استفاده از GIS

Land suitability evaluation for wheat (Triticum aestivum L.), mays (Zea mays L.) and cotton (Gossypium herbaceum L.) production using GIS at Neyshabour plain

در مسير توسعه پايدار كشاورزي و كاربرد الگوهاي صحيح كشت، استفاده صحيح و علمي از خاك بعنوان منبعي پايدار در توليد محصولات كشاورزي و جلوگيري از فرسايش و تخريب آن امروزه بيش از هر زمان ديگري نظر محقيقن را بخود معطوف كرده است. در اين راستا، در تحقيق حاضر با استناد به دستورالعمل-هاي ارزيابي تناسب اراضي توسط سازمان فايو و جداول نيازهاي خاكي و اقليمي ارايه شده براي هر محصول و بر اساس روش پارامتريك كالوگيرو و استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي (GIS)اقدام به ارزيابي كيفي تناسب اراضي دشت مركزي نيشابور براي محصولات گندم (Triticum aestivum L.)، ذرت (Zea mays L.) و پنبه (Gossypium herbaceum L.) گرديد. ارزيابي كيفي تناسب اراضي براي كشت آبي محصولات منتخب در منطقه مورد مطالعه نشان داد كه اولويت كشت محصولات به ترتيب براي گندم و ذرت بيش از پنبه مي باشد. نتايج نشان داد كه مهمترين عامل محدوديت براي كشت گندم خصوصيات فيزيكي خاك مي باشد، در حاليكه توليد ذرت و پنبه به طور عمده توسط شرايط اقليمي محدود شده است. نتايج نشان داد كه 100 درصد دشت نيشابور براي كشت گندم داراي كلاس تناسب S3 و S2 است، در حاليكه اين دو كلاس براي محصول ذرت مجموعاً 15/69 درصد محاسبه شده است. همچنين كلاس تناسب اراضي براي محصول پنبه عمدتاً N1 و N2 برآورد مي شود. به نظر مي رسد كه كشت گندم و حتي ذرت در دشت نيشابور با انجام اقدامات اصلاحي و بهبود خواص فيزيكي خاك راندمان بهتر و تناسب بالاتري را براي محصولات رقم بزند، اما براي محصول پنبه با توجه به درجه اقليمي پايين دشت نيشابور براي اين گياه و شدت محدوديت موجود، كشت اين محصول در دشت نيشابور توصيه نمي شود.