تحليل محتواي كتاب‌هاي درسي دوره ابتدايي به لحاظ ميزان توجه به مباحث مهدويت

The content analysis of the elementary level textbooks as regards to the attention paid to the issue of messianism

هدف پژوهش حاضر، بررسي و تحليل ميزان توجه به مباحث مهدويت در كتاب‌هاي درسي دوره ابتدايي است. روش پژوهش، توصيفي و از نوع تحليل محتواست و رويكرد پژوهش، كاربردي است. جامعه پژوهش، كتاب‌هاي درسي دوره ابتدايي را دربر مي‌گيرد كه در سال 1389 چاپ شده و سه عنوان «هديه‌هاي آسماني»، «بخوانيم» و «تعليمات اجتماعي» با 12 جلد به صورت هدفمند در نمونه قرار گرفته‌اند. ابزار اندازه‌گيري چك‌ليست تحليل محتواي محقق ساخته بوده و نتايج پژوهش با استفاده از شاخص‌هاي آمار توصيفي مورد بررسي و تحليل قرار گرفته‌اند. عمده‌ترين نتايج پژوهش بيان‌گر آن است كه در مجموع 607 مرتبه به محورها و مولفه‌هاي مفهومي مرتبط با مهدويت توجه شده است. ميزان آن در كتاب‌هاي بخوانيم (فارسي)، هديه‌هاي آسماني و تعليمات اجتماعي، به ترتيب 263، 252 و 92 مرتبه است. همچنين بيشترين توجه به محور، گفتار، رفتار، سيره، كلاس پنجم و كتاب هديه‌هاي آسماني پنجم شده و كمترين توجه به محور، ظهور و اتفاقات بعد از آن، كلاس اول ابتدايي و كتاب تعليمات اجتماعي چهارم ابتدايي صورت گرفته است.

This study analyzes the attention paid to the issue of messianism in the textbooks for the elementary period of national state education. The research is of descriptive approach and the type of content analysis, the mode of research is applied research. The population, which includes elementary level textbooks published in 1389 (2010) and three titles such as "The gifts from heaven", "Reading" and "Social education" in 12 volumes, which were purposefully sampled. The measurement tool was a researcher-made checklist content analysis and the results were analyzed using descriptive statistics. The main results of this study indicate that the messianic concept is given a mention a total of 607 times during topics and associated components. The number of mentions in each title, "Reading", "The gifts from heaven" and "Social education" were respectively 263, 252 and 92 stages. The most emphasis and mention to these issues were given to the speechs, behaviors, manners and in the textbooks of the Fifth grade, in "The gifts from heaven" and the lowest mention to the mian issues of appearance and its aftermath, was given in the First grade and the "Social education" title of the Fourth grade. Key words: Content, textbook, content analysis, the elementary period, messianism