از خمسه سرايي تا خمسه پژوهي (بررسي انتقادي تحقيقات حوزه خمسه پژوهي)

خمسه‌سرايي يكي از سنت‌هاي ديرپاي ادب فارسي است كه در قرن شش هجري توسط نظامي پايه‌گذاري شد و تا قرن چهارده هجري در ايران و قلمرو نفوذ فرهنگ ايران به حيات خود ادامه داد. در طي اين تاريخ هشتصد ساله بسياري از شاعران ايراني، هندي و ترك بـه سـرودن مثنوي هايي به تقليد از خمسه نظامي پرداخته اند. ايـن سنت ادبي را مي توان پس از شاهنامه سرايي، پراقبال ترين سنت ادبي فارسي دانست؛ اما تا كنون پژوهش جامعي حول آن صورت نگرفته و بسياري از خمسه هاي ادب فارسي ناشناخته باقي مانده-اند و فهرست دقيقي از آنها در دست نيست. اين مقاله با معرفي و نقد و بـررسي عمده پژوهش هاي انجام شده در اين زمينه، كمبودها و كاستي هاي اين پژوهش ها را يادآور شده و پيشنهادهايي براي پژوهش در اين حوزه ارايه كرده است.