بنت الشاطي وساماندهي تفسير ادبي

Bint-Ashshati and the Coordination of Linguistic Interpretation

چكيده عايشه عبدالرحمن، معروف به بنت الشاطي، از انديشمندان جهان عرب و قرآن پژوهان معاصر است كه آراي قرآن شناختي او در چند دهه اخير همواره مورد توجه دانشمندان و محققان در حوزه قرآن شناسي بوده است. مطابق آنچه خود او گفته، در روش تفسير از مكتب ادبي، كه استادش امين خولي آن را ترويج مي كرد، تاثيرپذير بوده است. بنابراين مي توان گفت كه تفسير بياني، كه يكي از مهم‌ترين آثار اوست، حاصل باروري انديشه او با آموزه‌هاي امين خولي است. مهم‌ترين مباني و اصول قرآن شناختي بنت الشاطي در اين تفسير عبارتند از: 1. وحدت موضوعي سوره هاي دفعي النزول و هر يك از واحدهاي نزول در ديگر سوره‌ها؛ 2. عدم وجود ترادف در قرآن؛ 3. عدم تحميل قواعد دستوري بر قرآن؛ 4. تاكيد بر روش مراجعه متقابل (داور قرار دادن سياق آيات در فهم نصوص قرآن). در اين مقاله ضمن معرفي عايشه بنت الشاطي و انديشه هاي امين خولي در مكتب ادبي تفسير قرآن، اين مباني چهارگانه، كه در روش تفسيري بنت الشاطي نقشي كليدي دارند مورد بررسي قرار مي گيرد.