آزمون نظريه‌هاي اصلي تقسيم سود با تاكيد بر نقش سهامداران نهادي در بورس اوراق بهادار تهران

Main Dividend Theories Test Stressing the Role of Institutional Shareholders in Tehran Stock Exchange

هدف اصلي اين پژوهش، آزمون نظريه‌هاي اصلي تقسيم سود، با اتكا بر رابطه بين سياست‌هاي تقسيم سود با متغيرهاي عدم‌ تقارن اطلاعاتي، وابستگي مالي خارجي و چرخه عمر شركت است. همچنين، بررسي تاثيرگذاري سهامداران نهادي بر اين رابطه، هدف ديگر اين پژوهش بوده است. نمونه مورد بررسي شامل 89 شركت پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طي دوره هشت ساله 1384 تا 1391 است. براي آزمون فرضيه‌هاي پژوهش، از مدل‌هاي رگرسيوني توبيت و لاجيت استفاده شده است. نتايج نشان مي‌دهد كه مطابق با نظريه سلسله مراتبي، سياست تقسيم سود شركت‌هاي بورس اوراق بهادار تهران، رابطه منفي با عدم تقارن اطلاعاتي دارد. همچنين، در تاييد نظريه‌هاي سلسه ‌مراتبي، علامت‌دهي، توازن ايستا و نظريه نمايندگي، يك رابطه منفي بين سياست‌هاي سود سهام و وابستگي مالي خارجي وجود دارد. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه سياست تقسيم سود شركت‌هاي داراي درصد سهامدار نهادي بالا، در مقايسه با شركت‌هاي داراي سهامدار نهادي پايين، حساسيت كمتري به عدم تقارن اطلاعاتي و وابستگي مالي خارجي نشان مي‌دهد. همچنين، با رد نظريه چرخه عمر در بورس اوراق بهادار تهران، نتايج اين پژوهش گوياي آن است كه رابطه معناداري بين عمر شركت و سياست‌هاي تقسيم سود وجود ندارد. واژه‌هاي كليدي: سياست‌هاي تقسيم سود، نظريه‌هاي تقسيم سود، نظريه‌هاي ساختار سرمايه، عدم تقارن اطلاعاتي، وابستگي مالي خارجي.

The purpose of this study is to test the main theories of dividend policy by relying on the relationship between dividend policy information asymmetry variables, external financial dependence and life cycle of the company. Second aim of this study is to examine the influence of institutional shareholders on this relationship. The research sample consists of 91 companies listed in Tehran Stock Exchange during the period 2005 to 2012. To test the hypotheses, Tobit and logit regression models are used. Overall, the results are consistent with the hierarchical, signaling, static balance and agency theories, and there is a negative association between dividend policy and external fiancing. The findings suggest that the dividend policy of firms with high institutional ownership compared to firms with low institutional ownership, are less sensitive to information asymmetry and depend on external financing. The results also reject the life cycle theory in Tehran Stock Exchange, stating that there is no significant relationship between dividend policy and corporate life.