وجودشناسي از منظر نهج البلاغه

مقاله حاضر مبحث وجود را در نه جالبلاغه، از آن جهت كه وجود است، مورد بررسي قرار داد هاست، تا ميزان توجه به اين را در اين كتاب واكاوي كند. اين تحقيق نشان داد كه مبحث «وجود بحت و بس ??يط » در نه جالبلاغه ب هطور مستقل و بدون نظر به مصاديقش بررسي نشده، بلكه وجود غالباً در آن، نه ب هطور مستقل، بلكه با توجه به مصاديق ????ش، ب هويژه خد، مورد توجه قرار گرفت هاس ???? ت. البته اين مفهوم ب همعناي ياد ش ???? ده، در منابع ديني كمتر مورد بحث قرار گرفت هاس ????ت، اما در عي نحال در برخي مواضع نه جالبلاغه هرچند ب هغايت اندك، ديده م يشود كه وجود ب همعناي مطلق نيز ب هكار رفت هاس ????ت. ضمن اينكه مصاديق وجود در اين كت ???? اب كثير بوده و اين كثرت امري واقعي؛ نه ذهني اس ????ت و خدا منش ???? ا و منشِي موجودات و هستي دهنده آنها دانسته شد هاست. اي ???? ن مقاله با ط ???? رح نظري ههاي وحدت به اين نتيجه رسيد هاس ???? ت كه در نه جالبلاغه نم يتوان از وحدت وجود سخن به ميان آورد، هرچند كه برخي از جملات و عبارات موهِم اين معنا هستند و در عي نحال در مواردي م يتوان وحدت شهود را پي گرفت، در نتيجه مبحث وجود در اين كتاب مساوي و مساوق با خدا و توحيد خواهدبود.