تحليل داستان فريدون بر پايه دوانگاري

Analysis of the Story of Fereydun; Based on His Dualistic Character

  ساختار داستان فریدون بیان‌گر این است كه فردوسی آن را با اصلی دو‌انگاری ولی با شكلی پادشاهی- داستانی پرداخته است. تأمّل در ژرف‌ساخت داستان نشان می‌دهد كه فریدون بر پایه سرشتی دو‌قطبی، یعنی بُعد اهورایی و بُعدی اهریمنی چون آیین زروانی كه زروان را پدیدآورنده‌ اهورا و اهریمن می‌داند، قرار دارد. سرشت اهورایی او نورانی، عدالت‌خواه، خردگرا و صلح‌طلب است كه بعدها به ایرج و آن‌گاه منوچهر كه در واقع پایان‌دهنده‌ عصر اهریمنی سلم و تور است، منتقل می‌گردد؛ امّا بُعد اهریمنی فریدون كه به ظاهر بُعدی فروخفته و خاموش است، ناگهان در موقعیت سنجش فرزندان بعد از بازگشت از سرزمین یمن ظهور می‌یابد. این سرشت اهریمنی او كه به شكل اژدها نمود پیدا می‌كند، با صفاتی چون حرص و آز، نابكاری، نابخردی، تباهی و آشفتگی، در سلم و تور متبلور می‌شود.

The structure of the story of Fereydun shows that Ferdosi has narrated it with a dualistic view and in the form of fictional royal stories. By considering the deep structure of the story it shows clearly that Fereydun has a dualistic nature: a divine nature as well as an evil one. His divine nature is manifested in his illuminated face, sense of justice, rationality and pacifism; afterwards these features are transferred to Iraj and Manuchehr who brings the evil age of Salm and Tur to an end. But Fereydun’s latent evil nature that is hidden beneath is suddenly revealed after returning his sons from Yaman. The evil nature appears in the form of dragon and has the following features: greed, avidity, treachery, irrationality, corruption and chaos. Afterwards, these features are transferred to Salm and Tur.