مطالعه ژنتيكي موسير ايراني (Allium hirtifolium Boiss.) با استفاده از نشانگرهاي مورفولوژيكي و مولكولي

در اين پژوهش، تنوع ژنتيكي 21 توده موسير (Allium hirtifolium Boiss.) وحشي ايران از مناطق جنوب، جنوب غرب، غرب و مركز ايران با استفاده از صفات مورفولوژيكي و نشانگرهاي AFLP ارزيابي شد. نتايج نشان داد توده خوانسار داراي بيشترين عرض برگ (42/5 سانتي متر)، ميانگين تعداد برگ در بوته (41/5)، قطر سوخ (84/10 سانتي متر)، ارتفاع سوخ (95/4 سانتي متر) و وزن متوسط سوخ (5/122گرم) بود و بنابراين، توده مناسبي براي اهلي سازي و كشت است. بر اساس تجزيه كلاستر توده هاي مطالعه شده از نظر صفات مورفولوژيكي در سه گروه قرار گرفتند كه تا حد زيادي بر اساس نزديكي و دوري جغرافيايي بود. در بررسي مولكولي توسط نشانگرهاي AFLP از چهار تركيب آغازگري EcoRI و MseI داراي سه نوكلئوتيد انتخابي استفاده شد. در آناليز مولكولي، 376 نشانگر حاصل شد كه 204 نشانگر (28/53 درصد) چند شكلي نشان دادند. بر اساس دندروگرام حاصل از داده هاي مولكولي، توده هاي موسير بومي ايران در حد تشابه 70 درصد در پنج گروه قرار گرفتند كه مطابقت زيادي با پراكنش جغرافيايي آن ها نشان داد. همچنين توده كازرون از منطقه گرم تر جنوبي با توده هاي شمالي تر كه از مناطق سردتر بوند تفاوت هاي ژنتيكي بارزتري داشت. نتايج نشان داد تكنيك AFLP ابزار مناسبي در ارزيابي تنوع ژنتيكي توده هاي موسير ايراني است.