كل‌گرايي در آينده‌پژوهي

Holism in Futurism

هدفِ ما در اين مقاله بررسي ارتباط احتمالي مفهوم فلسفي كل‌گرايي با فعاليت‌هاي آينده‌پژوهان است. انگيزه اين مطالعه توجهي است كه خود متفكران آينده‌پژوهي، به‌ويژه وندل بل ـ كه مي‌توان او را يكي از معتبرترين نويسندگاني دانست كه به فلسفه آينده‌پژوهي پرداخته‌اند ـ به اين موضوع داشته‌اند. براي اين منظور ابتدا تلاش مي‌نماييم كه تعريفي دقيق و فلسفي براي مفهوم كل‌گرايي و انواع آن ارايه كنيم. سپس به مرور تحليلي متن كتاب مباني آينده‌پژوهي نوشته وندل بل مي‌پردازيم. بخش پاياني اين جستار نيز به اين پرسش اختصاص دارد كه آينده‌پژوهي كل‌گرا چگونه علمي مي‌تواند باشد. در پايان نشان خواهيم داد كه كل‌گرا بودن ضرورتاً مستلزم وجود يك بدنه نظري علمي در آينده‌پژوهي است.