ارزيابي تاثير اجراي عمليات سطوح آبگير باران بر وضعيت مراتع (مطالعه موردي: مراتع خشك و نيمه خشك منطقه دهلران)

هدف از اجراي اين پژوهش شناسايي توانمندي بهره­برداران حوضه­هاي آبخيز است كه با استفاده از تجارب گذشتگان بستر مناسبي به منظور بهره­برداري از عرصه­هاي طبيعي ايجاد مي­نمايند. سطح وسيعي از مراتع كشور در مناطق خشك و نيمه خشك واقع شده است. به دليل محدوديت منابع آبي قابل شرب و نيز حساسيت و شكنندگي اكوسيستم هاي مرتعي مناطق فوق، مديريت منابع آب آن­ها، بيش از هر منطقه ديگري ضروري بوده و به عنوان يكي از ابزارهاي مهم توليد ثروت، از نظر اهداف اقتصاد مقاومتي اهميت اقتصادي و زيست محيطي قابل توجهي دارد. كمبود آب، يا زيادي آن و يا عدم دسترسي به آن در مرتع، به استفاده غير اصولي از اين منبع با ارزش منجر خواهد شد. الگوي فعلي مصرف آب با اقليم خشك كشور ايران ناسازگار بوده و علاوه بر ايجاد موانع براي دستيابي به اهداف توسعه كشور، حفظ وضع موجود را نيز مشكل نموده است. تنها راهكار پيشنهادي براي حل اين مشكل، كنترل و مهار هرزآب ها و سيلاب هاي حاصل از نزولات آسماني با هدف ذخيره سازي آب باران در مراتع مي باشد. در اين تحقيق روش هاي مورد استفاده جهت استحصال آب باران عبارتند از: پيتينگ، بانكت، تراس بندي، آب انبار و كنتور فارو. ارزيابي تاثير اجراي عمليات سطوح آبگير باران، بر بازده اقتصادي مراتع مناطق خشك و نيمه خشك، در راستاي بهره وري بهينه از مراتع به منظور تحقق اهداف اقتصاد مقاومتي در بخش منابع طبيعي مي باشد. اين ارزيابي براساس دو روش نرخ بازدهي داخلي (IRR) و نسبت منفعت به هزينه(BCR) انجام شد. نتايج نشان داد كه با توجه به سودآوري پروژه (04/2 درصد) و نرخ بازدهي داخلي (63/0 درصد)، شاخص BCR بدست آمده بزرگتر از يك مي باشد لذا اجراي طرح مذكور از نظر اقتصادي توجيه پذير بوده و درآمد زيادي را عايد دامداران ساكن در محدوه طرح مي نمايد. بر اساس نتايج حاصله 60 درصد از افزايش توليد ناشي از عمليات اصلاحي صورت گرفته و 35 درصد ناشي از عمليات قرق بوده كه نشان دهنده تاثير مثبت عمليات مختلف اصلاحي بر پوشش گياهي و خاك مراتع مي باشد.