مختصات روان سنجي پرسش نامه زمينه‌يابي سلامت (SF-36) براي استفاده در مولتيپل اسكلروزيس: ارزيابي روان سنجي در بيماران ايراني

Psychometric Characteristics of the Health Survey Questionnaire

زمينه و هدف: ارزيابي كيفيت زندگي به‌عنوان سنجش پيامد مولتيپل اسكلروزيس (MS) مي‌تواند نقشي كليدي در شناسايي اثرات نامطلوب بيماري و تاثير درمان‌هاي مختلف در پيشرفت بهبودي بيماران داشته باشد. از اين رو، هدف از مطالعه حاضر، بررسي مختصات روان‌سنجي نسخه فارسي پرسش نامه زمينه‌يابي سلامت (SF-36) در MS بود. روش ‌بررسي: 162 بيمار به شيوه پياپي گزينش‌ شده و پايايي همساني دروني، اعتبار سازه، همزمان، پيش بين و افتراقي SF-36 ارزيابي شد كه براي نيل به آن از مقياس شدت خستگي (FSS) و مقياس 21 سوالي افسردگي، اضطراب و استرس (DASS-21) استفاده گرديد. يافته‌ها: همساني دروني خرده‌مقياس‌هاي SF-36 به استثناي عملكرد اجتماعي و مشكلات هيجاني مطلوب بود (93/0 تا 42/0= ?). تحليل اعتبار SF-36 نشان داد كه كليه گويه‌هاي پرسش نامه از همبستگي مثبت و نيرومندي با خرده مقياس مربوط به خود برخوردارند (95/0 تا 48/0 = r)؛ هر يك از خرده مقياس‌ها همبستگي معكوس و نيرومندي با سازه‌هاي خستگي، افسردگي، اضطراب و استرس داشتند (001/0 < P؛ 71/0- تا 27/0- =r)؛ مولفه جسماني SF-36 نسبت معناداري از واريانس نمره خستگي (0001/0 < P) و مولفه رواني نيز نسبت معناداري از واريانس نمرات افسردگي، اضطراب و استرس را حتي پس از كنترل عوامل مخدوش كننده جمعيت شناختي سن، جنسيت، وضعيت تاهل و تحصيلات پيش‌بيني نمودند (0001/0 < P) و در نهايت، ميانگين تمامي زيرمقياس‌هاي SF-36 در دو گروه از بيماران خسته و نابهنجار نسبت به بيماران غير خسته و بهنجار به طور معناداري كمتر بود. نتيجه‌گيري: نسخه فارسي SF-36 اعتبار و پايايي مناسبي داشته و مي‌تواند به منظور سنجش‌ تاثير پيامدهاي MS بر روي كيفيت زندگي بيماران به كار رود.

Background and Objectives: Quality of life assessment as an outcomes measure in multiple sclerosis (MS) can have a key role in identifying adverse effects of the disease and the impact of different treatments in the progress and improvement of patients; Hence, the aim of this study was to examine the psychometric characteristics Persian version of the health survey questionnaire (SF-36) in the MS. Subjects and Methods: One hundred and sixty two patients were selected by consecutive method. SF-36 was evaluated for its internal consistency reliability, construct validity, concurrent, predictive and differentiation. In order to achieve this aim, the Fatigue Severity Scale and the 21-question (DASS-21) of depression, anxiety and stress scale were used. Results: Internal consistency of SF-36 subscales except social functioning and emotional problems (?= 0.42 to 0.93) were favorable. Analysis of the validity of the SF-36 showed that all of the questionnaire items had a strong positive correlation with subscales on their own (r=0.48 to 0.95); Each subscale had a strong and inverse correlation with the constructs of fatigue, depression, anxiety and stress (r= -0.27 to -0.71 ; P < 0.001); SF-36 physical component predicted a significant proportion of the variance in score on fatigue (P < 0.0001) and mental component also showed a significant proportion of the variance in scores on depression, anxiety and stress, even after controlling demographic confounding factors of age, sex, marital status and educational level (P < 0.0001). The mean of all subscales was significantly greater in both groups of abnormal and fatigued patients than normal and nonfatigued patients. Conclusion: Persian version of the SF-36 has good validity and reliability and could be used to assess the impact of MS outcomes on quality of life of patients.