تحول جغرافيا به عنوان علمي ميان‌رشته‌اي

Transformation of Geography as an Interdisciplinary Science

جغرافيا به عنوان علم تحليل فضايي پديده ها مبتني بر سه هدف اصلي است: مطالعه ساختارهاي فضايي، بررسي نظم مكاني _ فضايي فعاليت هاي اقتصادي، اجتماعي و تحقيق روابط و عملكردهاي فضايي از طريق سطح بندي سلسله مراتبي سكونت گاه هاي شهري و روستايي. در نهايت نمود كاربردي جغرافيا يا «برنامه ريزي فضايي» به اصلاح ساختارهاي فضايي، انتظام مكاني _ فضايي فعاليت ها و نظم بخشي روابط و عملكردهاي فضايي مي پردازد. در اين نظم فضايي بين ساختار و كاركرد پيوستگي تعاملي وجود دارد. علم به وسيله انقلاب الكترونيكي، ساختاري شبكه اي و پيچيده پيدا كرده كه به «علم موج سومي» موسوم است و مطالعات تخصصي گسترش يافته است. مطالعه «تخصصي» سبب مي شود كه شناخت و درك عميقي از موضوع مورد بررسي حاصل آيد، اما اين عمق همواره «نقطه اي» باقي مانده و آن كاربردها نيز مي توانند آسيب زا باشند، زيرا در تركيب با ساير ابعاد زندگي انساني تنظيم نشده است. چنين علمي نمي تواند نيازهاي زندگي انسان را تامين و در حل مسايل مفيد باشد. هدف مقاله حاضر تجزيه و تحليل دانش جغرافيا به عنوان نظمي ميان رشته اي است. تحقيق مبتني بر تحليل محتواي كيفي است. نتيجه نشان مي دهد، تحقيقات جغرافيايي خصلت بين رشته اي دارد در غير اين صورت نمي تواند مسايل پيچيده جهان كنوني را تبيين كند. جغرافيا مي تواند هم از دستاوردهاي علوم ديگر از جمله آمار، رياضي، اقتصاد، جامعه شناسي، تاريخ و روان شناسي بهره ببرد، هم خدمات متقابلي به آنها ارايه و خود به شكوفايي برسد.