بررسي عوامل موثر در پتانسيل يابي منابع آب سازندهاي سخت، مطالعه موردي: منطقه كارستي لار

چكيده اطلاع از اهميت سلسله مراتبي عوامل موثر در توزيع مكاني چشمه­ ها، به­ عنوان نقطه خروجي منابع آب زيرزميني در يك حوزه آبخيز، براي توسعه برنامه مديريت كيفي و كمي منابع آب ضرورت دارد. در اين راستا مي­ توان از تلفيق سيستم اطلاعات جغرافيايي و ابزار پشتيباني تصميم­ گيري به­ منظور تعيين اهميت سلسله مراتبي عوامل موثر در ايجاد چشمه­ ها و پهنه­ بندي مناطق مستعد توسعه منابع آب استفاده كرد. در اين پژوهش به­ منظور تعيين سلسله مراتب اولويت عناصر ساختاري در توسعه منابع آب در يك منطقه كارستي، ابتدا با بررسي مطالعات انجام گرفته در اين زمينه، پارامتر­هاي موثر در ايجاد چشمه ­ها شامل، لايه­ هاي اطلاعاتي شيب، طبقات ارتفاعي، فاصله از شبكه هيدروگرافي، فاصله از خطواره ­هاي ساختماني، فاصله از عناصر ­تكتونيكي، فاصله از كنتاكت آهكي و ليتولوژي انتخاب شد. سپس لايه ­هاي مربوط به هر كدام از اين پارامتر­ها در محيط GIS و با استفاده از نرم افزار ILWIS تهيه و هر لايه به­ طور جداگانه با لايه توزيع مكاني چشمه ­ها قطع داده شد. سپس ارجحيت زيرطبقه­ هاي هر لايه نسبت به همديگر با لحاظ فراواني وقوع چشمه­ ها تعيين و در نهايت با ­استفاده از فرايند تحليل سلسله مراتبي، عوامل موثر در رخداد اين پديده در محيط نرم افزار Expert Choice وارد و وزن هر يك از عوامل محاسبه شد. نتايج نشان داد كه لايه ليتولوژي بالاترين وزن را به خود اختصاص داده و زير­لايه كربناته به تنهايي 54 درصد از وزن اين لايه را تشكيل داده است. لايه­ هاي بعدي به ­ترتيب اهميت، شامل، لايه شيب و طبقات­ ارتفاعي، لايه­ فاصله از عناصر ساختاري، خطواره­ ها، كنتاكت آهكي و شبكه آبراهه ­اي، هستند. نقشه پتانسيل­ يابي تهيه شده به اين روش تطابق 76 درصدي با موقعيت مكاني چشمه ­هاي منطقه مورد پژوهش دارد.