مقايسه كارايي روش گشتاور خطي با روش هاي مرسوم برآورد دبي حداكثر لحظه اي سيلاب (مطالعه موردي: حوزه آبخيز شيخ عثمان شهرستان اشنويه)

با توجه به وسعت كشور ايران و تنوع آب و هوايي در نقاط مختلف آن و تغييرپذيري رژيم بارشي ضرورت دستيابي به روش هاي نوين محاسبات سيلاب را ايجاد مي كند. بدين منظور لازم است كارايي روش هاي جديد در مقايسه با روش هاي مرسوم در نقاط مختلف ايران مورد ارزيابي قرار گيرد تا در صورت تطابق مناسب براي نواحي مختلف براي محاسبات سيلاب مورد استفاده قرار گيرد. دو روش مرسوم به دست آوردن پارامترهاي آماري محاسبات سيلاب يكي روش گشتاور معمولي و ديگري روش بيشينه درست­نمايي وجود دارد كه هر دو مورد اين روش ها در نرم افزار Hyfa مورد محاسبه قرار مي گيرد و از نتايج آن در كشور ما نيز استفاده مي شود. روش جديد ديگري كه در چندين سال اخير در دنيا براي محاسبه اين پارامترهاي آماري مورد استفاده قرار مي گيرد، روش گشتاورهاي خطي است كه توسط كارشناسان برجسته هيدرولوژي در بسياري از نقاط دنيا كارايي آن مورد ارزيابي قرار گرفته است و توصيه هاي مفيدي نيز براي استفاده از اين روش نوين ارايه شده است. هدف اين پژوهش نيز ارزيابي چنين كارايي در حوزه انتخاب شده­اي به نام حوزه آبخيز شيخ عثمان شهرستان اشنويه از توابع استان آذربايجان غربي بوده است تا كارايي اين روش نوين در اين منطقه مورد ارزيابي قرار گرفته و در صورت مناسب بودن استفاده از آن به ديگر مناطق نيز بسط يابد. نتايج اين پژوهش نيز نشان مي دهد كه در پنج ايستگاه انتخاب شده منطقه و با توجه به مقايسه سه روش محاسبه پارامترهاي آماري مورد استفاده در دبي حداكثر سيلاب شامل روش گشتاور معمولي، روش بيشينه درست­نمايي و روش گشتاور خطي، بهترين روش و توزيع انتخاب شده روش نوين گشتاور خطي و توزيع گمبل بوده است و لذا كارايي اين روش براي محاسبه دبي حداكثر لحظه اي سالانه سيلاب با دقت بالاتري را نسبت به روش هاي مرسوم قبلي نشان مي دهد.