بررسي تاثير غلظت هاي مختلف ويتامين E و سلنيوم در رقيق كننده تريس بر كيفيت اسپرم قوچ عربي

اين پژوهش با هدف بررسي تاثير سطوح مختلف ويتامين E و سلنيوم در رقيق كننده تريس بر خصوصيات اسپرم قوچ نژاد عربي نوشته شده است. اسپرم­گيري از هشت راس قوچ عربي صورت گرفت و مني آن­ها با هم مخلوط شدند. مني مخلوط به 9 قسمت تقسيم و پس از رقيق­سازي از راه تريس، سطوح متفاوت سلنيوم و ويتامين E را دريافت نمودند. اين آزمايش در قالب طرح كاملاً تصادفي به صورت فاكتوريال 4×3×3 انجام شد. تيمارها شامل سطوح ويتامين E (صفر، 30 و 60 ميكروگرم در ميلي­ليتر)، سلنيوم (صفر، 2 و 4 ميكرو گرم در ميلي­ليتر) و زمان هاي نگهداري مني (صفر، 2، 4 و 8 ساعت) به صورت مايع تحت دماي يخچال ديده شد. اثر ويتامين E، سلنيوم و زمان بر كيفيت اسپرم معني دار بود (05/0P<). بررسي اثرات متقابل نشان داد كه بيشترين تحرك پيش­رونده اسپرم مربوط به زمان صفر شاهد و نيز سطح 2 سلنيوم بدون ويتامين E بوده و كم­ترين تحرك اسپرم نيز در تيمار 2 سلنيوم به اضافه 60 ويتامين E در زمان 8 مشاهده شد. در زمان 8، تيمار60 ويتامين E بدون سلنيوم ميزان تحرك اسپرم بيشتري در مقايسه با شاهد بدون اين تركيبات در اين زمان داشت (05/0P<). بيش­ترين درصد اسپرم­هاي زنده متعلق به تيمارهاي سطوح 2 و 4 سلنيوم بدون ويتامين E در زمان صفر بود. كم­ترين درصد اسپرم­هاي زنده نيز در تيمار 4 سلنيوم و 60 ويتامين E در زمان 8 مشاهده شد (05/0P<). كمترين درصد ناهنجاري­هاي اسپرم در تيمار 60 ويتامين E بدون سلنيوم در زمان صفر به دست آمد. بيش­ترين درصد ناهنجاري­هاي اسپرم در زمان 8 و در تيمارهاي شاهد و نيز سطح 2 سلنيوم به اضافه 60 ويتامين E به نظر رسيد (05/0P<). بنابراين، براي نگهداري مني قوچ عربي در شرايط مايع، استفاده از ويتامين E و سلنيوم به تنهايي و نه به صورت تركيب با هم در رقيق­كننده تريس توصيه مي شود.