آسيب شناسي رواني و اجتماعي اعمال مجازات حبس با استناد به آمارهاي ارائه شده توسط سازمان زندان هاي كشور در سال هاي 1380-1358

امروزه جامعه¬شناسان با رویكردی نوین، رفتارهای انحرافی مانند ارتكاب جرم را كشمكشی بین فرد و جامعه قلمداد می¬كنند. ارتكاب جرم به عنوان یك مسئلۀ اجتماعی، تأثیرات نامطلوبی بر روی جامعه دارد (نورایی، 1389). با تأمل بر آمار رسمی اعمال مجازات كیفری، بخصوص حبس، صادر شده از سازمان زندان¬های كشور در می¬یابیم كه مجازات حبس به عنوان مجازات نمادین موجب ازدهام افراد بزهكار در زندان¬ها به امید اصلاح و اجتماعی شدن آنان شده است. باید گفت با وجود این نوع مجازات نه تنها آمار ارتكاب جرم در طول سالیان متمادی كاهش نیافته، بلكه روندی صعودی و پرشتابی در پیش گرفته است كه این مقوله متأسفانه از دید واضعان و نظریه¬پردازان علوم آسیب¬شناسی اجتماعی مغفول مانده و صد البته مغفولیت آن در طول زمان معمول گشته است. هدف اصلی تحقیق حاضر، شناسایی و تعیین تأثیر مجازات نمادین حبس در جلوگیری از ارتكاب بزه می¬باشد. تحقیق حاضر با روش تحقیق توصیفی از نوع پیمایشی به شیوۀ روش طولی انجام شده است كه شامل كلیۀ افراد زندانی در یك گسترۀ زمانی 23 ساله طی سال¬های 1380-1358 بر اساس گروه سنی، جنس و نسبت افراد زندانی از آمارهای موجود به صورت سرشماری كامل ثبت شده در سازمان¬های مرتبط(سازمان زندان های كشور) با زندانیان می¬باشد. باتوجه به افزایش آمار محبوسان و وجود اختلال¬های روانی متعدد و آسیب¬های متعدد اجتماعی در بین محبوسان و خانواده¬های آنان، ضرورت استفاده از اصول علم روان¬شناسی و جامعه¬شناسی در مؤثر واقع شدن مجازات¬های نمادین در جلوگیری از ارتكاب به جرم محرز است و این خود دلالت بر عدم كفایت مجازات¬های نمادین در جلوگیری از ارتكاب به جرم به تنهایی دارد.