استفاده از تحليل تشخيصي براي اثرات اكولوژيك پساب كارگاه تكثير و پرورش قزل آلاي رنگين كمان بر ساختار جوامع بنتيك ]مطالعه موردي: رودخانه گاماسياب

رودخانه گاماسیاب به عنوان یكی از پرآب­ترین رودخانه­های غرب كشور بوده و دریافت كننده پساب كارگاه های پرورش قزل­آلاست. ارزیابی پساب كارگاه بر رودخانه با ارزیابی زیستی كفزیان صورت پذیرفت. نمونه برداری از ماكروبنتوزهای این رودخانه توسط سوربر، طی چهار فصل بهار، تابستان، پاییز و زمستان سال 1392 با انتخاب یك كارگاه پرورش در بالادست رودخانه و چهار ایستگاه در ورودی، خروجی، 500 متری و 1000متری كارگاه در سه تكرار انجام شد. طی این مدت،5454 نمونه از جانداران كفزی بررسی و شناسایی شد كه متعلق به 11راسته، 22 خانواده و 25 جنس بودند. بیشترین فراوانی را در اكثر ایستگاه ها راسته افمروپترا تشكیل داده كه 4 خانواده و 6 جنس در این راسته شناسایی شدند. فراوانی ماكروبنتوزها و درصد EPT دركلیه فصول در ایستگاه خروجی كاهش یافت، غنای تاكسونی در ایستگاه خروجی در بهار و پاییز كاهش و درتابستان افزایش داشته كه این تغییرات معنی دار نبود. تغییرات شاخص تنوع شانون- واینر نیز در غالب ایستگاه­­ها معنی دار نبوده است. شاخص هیلسنهوف كیفیت آب را در ایستگاه­های مختلف بسیار خوب، خوب و مناسب ارزیابی نمود كه غالباً در ایستگاه خروجی كیفیت آب یك درجه كاهش داشت. در بررسی اثر ایستگاه­ها و فصل­های مختلف بر ماكروبنتوزها از طریق تحلیل تشخیصی، مشخص گردید كه ایستگاه خروجی بیشترین تفاوت را با ایستگاه ورودی دارد و فصل تابستان نیز بیشترین تفاوت را از لحاظ جوامع ماكروبنتوزی با فصول دیگر دارد. همچنین بررسی همبستگی دو شاخص شانون – واینر و EPT/Chir با بزرگ بی مهرگان كفزی نشان داد كه این دو شاخص در بررسی اثر ایستگاه­ها با یكدیگر همبستگی منفی و در بررسی اثر فصل­ها همبستگی مثبت دارند. با فاصله گرفتن حدود 1 كیلومتر از ایستگاه خروجی شرایط تا حدودی بهبود یافته ولی بطور كلی فون بنتوزهای رودخانه تغییر كرده و پس ازطی یك كیلومتر به حالت اول بر نمیگردد. كلیدواژه ها