تحليل الگوي فضايي شاخص هاي تحصيلات (آموزش) در شهرستان هاي ايران با استفاده از سيستم اطلاعات جغرافياي GIS

مطالعات فضايي به عنوان اصلي­ترين ابزاري كه منطقه بر پايه آن از جنبه­هاي مختلف به شكل بسيار محسوس و ملموس مورد مطالعه دقيق قرار مي­گيرد و جايگاه ويژه­اي را در ميان انواع برنامه­ريزي ها دارد، در ميان اهميت آموزش و تحصيل همه افراد جامعه (زن و مرد) در همه سطوح تحصيلاتي يكي از اهداف اساسي سازمان­هاي بين­المللي قرار دارد. و مورد تاكيد در اهداف هزاره MDG، (2000-2015) و اهداف توسعه پايدار SDG، (2015-2030)، مي­باشد. روش تحقيق در پژوهش حاضر از نوع توصيفي- تحليلي است و جامعه آماري تمامي افرادي است كه در سطح شهرستان­ها در زمينه شاخص هاي مرتبط با تحصيلات قرار داشته­اند، بوده­اند. در نهايت شاخص­هاي آموزش (تحصيلات) شناسايي شده و با استفاده از نرم­افزار ARC GIS، و EXCEL، اين شاخص­ها در پنج گروه (1- دسترسي به اينترنت، 2- سوادآموزي بزرگسالان، 3- آموزش عالي، 4- باسوادي و 5- بي سوادي جمعيت). طبقه­بندي شده­اند. براي بررسي و سنجش شاخص­هاي شناسايي شده؛ ابتدا دادهاي خام 1390 از مركز آمار ايران دريافت شد و سپس تمامي 41 شاخص در نظر گرفته شده براي هر يك از 394 شهرستان كشور محاسبه گرديد. نتايج نشان مي­دهد كه در همه 5 مولفه اصلي، مناطق جنوب شرقي، مناطق مرزي و بيشتر مناطق شرق و غرب كشور در سطح پايين و متوسط و در برخي بسيار نامناسب مي­باشد. اما مناطق مركزي و مناطق جمعيتي كشور و همچنين مناطق شمالي و توليدي و صنعتي كشور در سطح خوب و متوسط از نظر 5 مولفه اصلي قرار دارند، كه اين سطح بالا يا پايين بودن مي­تواند دلايل سياسي، اقتصادي، فرهنگي و غيره را به دنبال داشته باشد.