بررسي عناصر انسجام متن در داستان حضرت موسي با رويكرد زبان شناسي نقش گرا

انسجام و هماهنگي ميان اجزاي متن از برترين ويژگي­هاي يك اثر ادبي و هنري است. پيرو بررسي­هاي زبان­شناسان نقش­گرا، اين موضوع رونق شتاباني به خود گرفت و در مباحث نقدي مورد كنكاش قرار گرفت و از پركاربردترين واژه­هاي حوزه نقد دوران معاصر گرديد. قلمرو اين­گونه پژوهش­ها، آثار قرآني و ديني را نيز در بر گرفت و به بررسي و تحليل آن پرداخت. داستان موسي(ع) از زيباترين داستان­هاي قراني است كه از مختصات فني و ويژگي­هاي هنري و سبكي ممتازي برخوردار است و از حيث سازوكارهاي صناعتمند و هنري، در كلام بشر همانندي براي آن نمي­توان يافت. پژوهش پيش­رو در صدد نشان دادن انسجام هنري در آيات 3 تا 43 سوره قصص مربوط به داستان حضرت موسي بر پايه­ نظريه­ انسجام مايكل هليدي و نظريه­ مكمل رقيه حسن به عنوان هماهنگي انسجامي است. برآيند پژوهش، نشان مي­دهد كه مجموعه عوامل انسجام از قبيل دستوري، واژگاني و پيوندي به همراه ساير ويژگي­هاي هماهنگي انسجامي مانند زنجيره­ها و تعامل بين زنجيره­ها باعث انسجام اجزاي اين داستان در سوره قصص شده­اند و از رهگذر اين پژوهش مي­توان به پيوند ارگانيك و اندام­وار ميان اجزاي يك داستان صناعتمند كه راهي براي شناخت اعجاز قرآن است، پي برد.