عوامل پيش برنده و باز دارنده در استفاده از كتابخانه هاي عمومي

هدف: پژوهش حاضر به‎­منظور بررسي موانع و مشكلات پيش روي كاربران در مراجعه و استفاده از منابع كتابخانه هاي عمومي در سال 93-1392 انجام گرفته است. روش: پژوهش حاضر به روش پيمايشي انجام شده است. جامعه آماري، كليه كاربران كتابخانه هاي عمومي شهرستان همدان (بالغ بر 23153 نفر) بود و نمونه­گيري به روش ­تصادفي ساده انجام شد. حجم نمونه آماري 380 نفر با استفاده از جدول كرجسي و مورگان تعيين شد. ابزار تحقيق پرسشنامه محقق­ساخته‎اي بود كه پايايي آن بر اساس ضريب آلفاي كرونباخ معادل 86/0 محاسبه شد و روايي آن توسط متخصصان تاييد شد. يافته­ ها:­ نتايج حاكي از آن است كه بين متغيرهاي مستقل «شرايط اقتصادي خوب مردم»، «تاثير نهادهاي تربيتي»، «تاثير خانواده»، «آگاهي كتابداران»، «موقعيت مناسب كتابخانه­ها» و «جنسيت كاربران» با متغير وابسته «ميزان مراجعه كاربران به كتابخانه هاي عمومي» رابطه معنا داري وجود دارد و اين مولفه ها به‎عنوان عوامل پيش­برنده، براي مراجعه هرچه بيشتر كاربران به كتابخانه هاي عمومي محسوب مي شوند. از طرفي، بين متغيرهاي مستقل «دوري و نزديكي كاربران به كتابخانه هاي عمومي»، «سطح خدمات ارائه شده توسط كتابخانه هاي عمومي»، و «سن و تحصيلات آن­ها» با «ميزان مراجعه كاربران به كتابخانه هاي عمومي»، رابطه معناداري يافت نشد. اصالت/ارزش: ارزش پژوهش حاضر در نشان‎دادن رابطه وضع اقتصادي مردم، نهادهاي تربيتي، خانواده، دانش كتابداران، و موقعيت مكاني مناسب كتابخانه‎ها در افزايش مراجعه به آنهاست. بنابراين، لازم است كتابخانه‎هاي عمومي بيش از پيش به عواملي كه تحت كنترل خويش دارد، از جمله جهت‎گيري به سمت نيازهاي تربيتي خانواده‎ها و دانش كتابداران، توجه نشان دهد.