بررسي و تبيين جامعه شناختي عوامل موثر بر گرايش به نزاع دسته جمعي در جوامع روستايي (مورد مطالعه: جامعه روستايي استان اردبيل)

Reviewing and Expressing Sociological Factors Contributing to 27 Tendency toward Collective Quarrel in Rural Areas (Case Study: Ardebil Province Rural Community)

نزاع دسته جمعي به درگيري بين گروهي اطلاق مي?شود. اين مساله در جوامع سنتي(جوامع روستايي و ...) بيشتر برخواسته از شرايط محيطي، ساختار سنتي، عصبيت و رقابت بر سر منابع كمياب مي?باشد و امروزه به عنوان يكي از مسايل اجتماعي مهم و جدي كشور به طور عام و نيز جامعه روستايي به دليل بافت كم و بيش سنتي حاكم بر آن، به طور خاص مطرح بوده و هزينه?هاي زيادي را به جامعه و نهادهاي ذيربط حكومتي به خصوص نيروي انتظامي تحميل مي?نمايد كه نيازمند توجه جدي علمي و عملي است. به اين ترتيب هدف اصلي پژوهش اين است كه چه عواملي اجتماعي – فرهنگي در گرايش به نزاع دسته?جمعي در جواع روستايي موثر است. روش مورد استفاده در اين پژوهش از نوع پيمايش بوده و از طريق فرمول كوكران، حجم نمونه 300 نفر تعيين و بر مبناي روش نمونه گيري خوشه?اي توزيع شده است. يافته?هاي پژوهش، نشان مي?دهد كه رابطه بين متغيرهاي مستقل؛ خودنمايي گروه (56%)، حس تلافي?جويانه (37%)، ضعف انسجام اجتماعي (24%-)، بيگانه هراسي (63%)، نابرابري در قدرت (53%-)، ضعف بازدارندگي بيروني (39%-) و رقابت بر سر منابع (61%) با متغير وابسته (نزاع دسته? جمعي) معنادار بوده و رابطه متغيرهاي ضعف بازدارندگي دروني و بي?اعتمادي با نزاع دسته ?جمعي معنادار نبوده است. نتايج تحليل رگرسيون نيز نشان مي?دهد كه از بين متغيرهاي داراي رابطه معنادار در مدل تحقيق، نابرابري در قدرت با ضريب 431/0، قوي?ترين تاثير و متغير رقابت بر سر منابع با ضريب 121/0 كمترين تاثير را در تبيين مساله نزاع دسته جمعي داشته?اند. ضريب همبستگي چندگانه بين متغيرهاي مستقل و وابسته تحقيق، برابر با 65/0 و ضريب تعيين آن 39/0 مي?باشد.