محدودة شناخت از نفس از ديدگاه ابن‌سينا و كانت

Areas of Self-Knowledge from the Point of View of Avecinna and Kant

اين مقاله به دنبال پاسخ به اين سؤال است كه آيا ماهيت و وجود نفس از ديدگاه ابن‌سينا و كانت قابل شناخت است. به نظر مي‌رسد ابن‌سينا علم ما به وجود نفس خود را، حضوري و نسبت به ماهيت نفس، با واسطه و از طريق استدلال مي‌داند. اما كانت ديدگاهي متفاوت با ابن‌سينا دارد. به اعتقاد وي، ما صرفاً با وحدت آگاهي‌ها مواجه هستيم نه يك موضوع مشخص. وي حمل مقولات بر نفس و فراتر از محدودة تجربة ممكن را موجب مغالطه مي‌داند. كانت، عقل نظري را قادر به شناخت نفس نمي‌داند، اما در نقد عقل عملي به گونه‌اي ديگر پيش مي‌رود. ما نخست به بيان كيفيت حصول شناخت، سپس به بررسي چگونگي شناخت وجود نفس، و در انتها به احكام نفس از ديدگاه آن‌ها مي‌پردازيم.

This article seeks to address the question whether Avecinna and Kant believe that the nature and existence of soul (self) can be known. It seems that Avecinna believes that knowledge of the existence of our self (soul) is immediate and that of the nature of the soul (self) is mediated and inferential. But Kant's view differs from that of Avecinna. He believes we have unity of consciousness and not just one particular subject. He believes that predication of categories on self and beyond the scope of possible experience leads to fallacy. For Kant, pure reason is not capable of knowing self, but in criticizing practical reason he believes otherwise. In this article, we first explain how we acquire knowledge, then we examine how we know about the existence of self and finally justifications of self from their point of view are dealt with.