بررسي اثر برخي از عوامل اكولوژيكي بر مواد موثره (عصاره) سرشاخه هاي گياه پيرو Juniperus communis L در مراتع ييلاقي هزار جريب بهشهر

يرو (Juniperus communis L.) از مهمترين گياهان رويشي ايران بوده و در ارتفاعات گرگان و در دره تالار در ارتفاعات گدوك، هزارجريب و اسپيلي طالش پراكنش دارد. در اين پژوهش به بررسي كميت و كيفيت ماده موثره(عصاره) سرشاخه گياه J. communis در رويشگاه‌هاي مختلف مراتع ييلاقي هزارجريب بهشهر پرداخته شد. سرشاخه ها در طبفات ارتفاعي 1950 ،2050، 2150 و 2250 متر از سطح دريا جمع آوري شده سپس در هواي آزاد تحت سايه خشك گرديدند. عصاره سرشاخه گياه به روش Meo H-Extract (استفاده از متانول) استخراج و جهت شناسايي تركيبات عصاره از دستگاه GC/MS استفاده شد. تجزيه و تحليل آماري داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS صورت پذيرفت و جهت تجزيه و تحليل و مقايسه خصوصيات عصاره از آزمون آناليز واريانس يك‌طرفه (ANOVA) وT-test استفاده گرديد. 41 تركيب در عصاره سرشاخه اين گياه شناسايي شد كه از اين ميان تركيبات &alpha-pinene، sabinene، limonene، &beta- cubebene و diallyl phthalate داراي بيشترين درصد بوده و نيز رويشگاه اثر معني‌داري را بر تركيب phthalate diethyl و &beta-thujene موجود در عصاره سرشاخه داشته است. تركيبات abieta-8,11,13-triene ، d-(+)-carvone ، hexadecanamide، elemol و trans sabinene hydrate نيز تنها در يك رويشگاه مشاهده شدند. همچنين ميان 12 تركيب با برخي عناصر خاك همبستگي معني‌داري مشاهده شد.