شناسايي مولكولي فيتوپلاسماي همراه جاروك سنجد از برخي مناطق استان آذربايجان شرقي

چكيده در بازديدهاي سال هاي 1391 و 1392 علايم مشابه بيماري هاي فيتوپلاسمايي از قبيل زرد شدن برگ ها، ريزبرگي، كاهش فاصله ميان‏گره ها و جاروك در تعدادي از درختان سنجد در استان آذربايجان شرقي مشاهده شد. در همين راستا، پس از نمونه‏برداري، از رگبرگ درختان سنجد مشكوك به آلودگي با فيتوپلاسما و از درختان بدون علايم به طور جداگانه DNA كل استخراج گرديد. نمونه هاي DNA از نظر آلودگي به فيتوپلاسما با آزمون واكنش زنجيره اي پلي‏مراز (PCR) مستقيم و آزمون PCRدو مرحله اي (Nested-PCR) مورد بررسي قرار گرفتند و قطعات مورد انتظار به ترتيب با اندازه هاي تقريبي 1600 و 1200جفت باز از 14 نمونه داراي علايم بيماري تكثير شد در حالي كه قطعه‏اي از نمونه هاي سالم درPCR تكثير نيافت. به منظور تعيين جايگاه فيلوژنتيكي، محصول PCR يكي از نمونه هاي مثبت تعيين ترادف شد. جستجو در بانك جهاني ژن و آناليز فيلوژنتيكي نشان داد كه ترادف به دست آمده با فيتوپلاسماهاي گروه زردي مينا (16SrI) طبقه‏بندي مي‏شود. بر اساس علايم بيماري، تكثير قطعه ي مورد انتظار در آزمون PCR و آناليز فيلوژنتيكي، بيماري جاروك سنجد در استان آذربايجان شرقي ماهيت فيتوپلاسمايي دارد و فيتوپلاسماي همراه متعلق به گروه RNA ريبوزومي 16SrI مي باشد. اين اولين گزارش از وجود بيماري جاروك سنجد از استان آذربايجان شرقي مي باشد. واژه هاي كليدي: جاروك، زردي مينا، سنجد، فيتوپلاسما.

Abstract During 2013-2014 surveys of Russian olive trees in East Azarbaijan province, phytoplasma-type symptoms including reduction of leaf size, yellowing, shortening of internodes and witches’ broom were observed. Total DNA was extracted from midrib tissue of symptomatic and asymptomatic trees. The total DNA samples were examined for phytoplasma infection by direct PCR and nested PCR which resulted in amplification of the expected fragments of 1600 bp and 1200 bp, respectively, in all of 14 symptomatic samples. No PCR-amplified fragments were obtained from the tested asymptomatic plants. For phylogenetic analysis, a selected PCR product was sequenced. Phylogenetic analysis using the generated sequences showed that the Witches’ broom disease of Russian olive - associated phytoplasma in this region can be classified with aster yellows (16SrI) phytoplasma group. Based on the disease symptoms, positive reaction in PCR and phylogenetic analysis, witches’ broom disease of Russian olive has phytoplasma etiology and belongs to 16SrI phytoplasma group. This is the first report of a phytoplasma disease in Russian olive trees from East Azarbaijan province of Iran. Keywords: Aster Yellow, Phytoplasma, Russian olive, Witches, broom.